image001
Ο ΣΥΝ, μέσα από μια διαδικασία εμπλοκής πολλών στελεχών, μελών, αλλά και επιστημόνων, ειδικών και άλλων αριστερών πολιτών, υπό την ευθύνη της εκλεγμένης προς τούτο από την Κεντρική Πολιτική του Επιτροπή, επιτροπής προγράμματος, επεξεργάστηκε και κατέθεσε για συζήτηση και συμβολή στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ, τις «δικές» του αναλυτικές και εμπεριστατωμένες προγραμματικές θέσεις.

Μια συμβολή πρώτ’ απόλα ξένη με το «ρεαλισμό», που βασίζεται σε παραδοχές του συσχετισμού δυνάμεων του χθες. Συσχετισμού που εμφανίζεται και κυρίως εμφανιζόταν να είναι συντριπτικός σε βάρος του λαϊκού κινήματος. Συσχετισμού που  βασιζόταν στην ιδεολογική ηγεμονία του νεοφιλελευθερισμού και στην πολιτική και εκλογική παντοδυναμία του δικομματισμού.

Δεν έρχεται το πρόγραμμά μας να «προσαρμοστεί»  στο χώρο που μας παραχωρείται, σύμφωνα με τις δυνάμεις μας, να κάνει κάποιες προσθέσεις εκεί που το σύστημα συστηματικά αφαιρεί. Δεν έρχεται να φανεί αρεστό «στους από πάνω» και να χαϊδέψει τις ανησυχίες τους.

Στο έδαφος της ολόπλευρης κρίσης του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού, που εκδηλώνεται με ένταση στην οικονομία, το περιβάλλον, την ενέργεια, τη διατροφή, έρχεται να δώσει απαντήσεις, από τη μεριά των συμφερόντων και των αναγκών της κοινωνίας. Να εξοπλίσει με επιχειρήματα και αυτοπεποίθηση τις δυνάμεις μας, την αριστερά, τα κοινωνικά κινήματα.

Να δείξει ότι μπορεί να γίνει κι αλλιώς· ότι δεν είναι μονόδρομος για τα πληττόμενα κοινωνικά στρώματα, για τη νεολαία, η συνεχής συμπίεση και η επέκταση της ανασφάλειας, η αποδιάρθρωση των κοινωνικών κατακτήσεων, η μεταφορά στον οικογενειακό προϋπολογισμό των δαπανών για την υγεία, τις σπουδές των παιδιών, την ασφάλιση· ότι δεν είναι μονόδρομος, ένα μορφωμένο νεανικό επιστημονικό δυναμικό, να ζει στην «πρέσα» της επισφάλειας, ευάλωτο στην εκμετάλλευση και στην έλλειψη προοπτικής.

Θέτει στο κέντρο της προσοχής τις κοινωνικές ανάγκες· κριτήριο  αποτελεσματικότητας δεν είναι η παραγωγή με στόχο το κέρδος· αλλά η παραγωγή πρωτίστως των αγαθών που ικανοποιούν αυτές τις ανάγκες, με συνολικό αναπροσανατολισμό της κατεύθυνσης των κοινωνικών πόρων, προς τη δημόσια παιδεία, τη δημόσια υγεία την κοινωνική ασφάλιση, το περιβάλλον.

Θέτει το ζήτημα της παραγωγής αυτών των αγαθών από παραγωγικούς φορείς (νέου τύπου κοινωνικοποιημένες δημόσιες επιχειρήσεις, παραγωγικούς συνεταιρισμούς, ομάδες παραγωγών κλπ), που δε λειτουργούν αποκλειστικά με κριτήριο το κέρδος, αλλά η δράση τους υπηρετεί κριτήρια κοινωνικά και ελέγχονται γι’ αυτό από την ίδια την κοινωνία.

Οι επιλογές ποιες ανάγκες, ποιοί αποφαίνονται για τις προτεραιότητες, ποιοί αναλαμβάνουν να τις ικανοποιήσουν, δεν αποφασίζονται στα εργαστήρια, αλλά μέσα από την ουσιαστικοποίηση υπαρκτών σήμερα θεσμών συμμετοχής και την ανάδυση νέων, άμεσης δημοκρατικής «εμπλοκής» των πολιτών με τα δημόσια πράγματα (δημοκρατικός προγραμματισμός, συμμετοχικός προϋπολογισμός, εργατικός και κοινωνικός έλεγχος, πολιτική δημοκρατία).

Η αντιστροφή των αξιών και των κοινωνικών προτεραιοτήτων, δεν κινείται στο κενό, αλλά στο έδαφος συγκεκριμένης κοινωνίας, με συγκεκριμένη ταξική διαστρωμάτωση  και πολιτικές. Η αναμέτρηση πάνω σε ανταγωνιστικά σχέδια, με όπλα την ιδεολογία, την πολιτική, την οργάνωση, τις κοινωνικές και πολιτικές συμμαχίες, θα κρίνει την αλλαγή των συσχετισμών πολιτικής και κοινωνικής ισχύος και εν τέλει τη ρεαλιστικότητα των προγραμματικών επεξεργασιών της ριζοσπαστικής αριστεράς.

Το πρόγραμμα αυτό, δε θα συναντήσει τα εύγε των ιδεολογικών και πολιτικών μηχανισμών του συστήματος, πρώτ’ απόλα των μ.μ.ε. κι ευτυχώς γι’ αυτό. Των μ.μ.ε., που αφού δεν μπόρεσαν, κολακεύοντάς μας, την περίοδο των δημοσκοπικών εξάρσεων, να μας καταστήσουν «υπεύθυνη» και μετριοπαθή πολιτική δύναμη, που «δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα» ν’ αναδιαταχθεί το πολιτικό σκηνικό προς όφελος του χώρου μας, αρκεί να μη θιγεί το πλαίσιο των πολιτικών επιλογών· των ίδιων αυτών μέσων που έχουν περάσει σε συντονισμένη επίθεση υπονόμευσης του πολιτικού μας χώρου – αφού δεν επιδείξαμε τον αναγκαίο πολιτικό «ρεαλισμό»- και κάνουν φυσικά πολύ καλά από τη μεριά τους.

Είναι αδιανόητο, όμως, με λάθη και «λάθη» του δικού μας χώρου να διευκολύνονται τηλεοπτικοί αστέρες των μμε να διαχειρίζονται την πολιτική μας βάση, να επιδιώκουν να διαμορφώνουν αυτοί τους εσωκομματικούς, αλλά και  τους συσχετισμούς, στην εκλογική βάση της ριζοσπαστικής αριστεράς.

Είναι φανερό ότι καινοφανείς «θεωρίες» περί αυτονομίας των κοινωνικών χώρων και πρακτικές τύπου ΑΡ.ΜΕ. στα πανεπιστήμια, που έτυχαν ευρύτατης υπερπροβολής από τα μμε και απλόχερης στήριξης από «ιστορικούς ηγέτες» της αριστεράς, μας έρχονται από το παρελθόν. Λόγια, δυστυχώς και στην πράξη υποταγή στο στρατηγικό σχέδιο του αντιπάλου, για συντηρητική αναδιάρθρωση της δημόσιας παιδείας και γενικότερα.

Η επιμονή στους δημοκρατικούς κανόνες της πλουραλιστικής δημόσιας εκπροσώπησης της ριζοσπαστικής αριστεράς και η δέσμευση όλων στο δημοκρατικό και προγραμματικό κεκτημένο, είναι απαίτηση της βάσης μας, δικό μας θέμα να την υλοποιούμε και δεν μπορούν στελέχη του χώρου μας να αφήνονται «ανέμελα» να κατατάσσονται οι θέσεις μας, από τα μμε, σε ‘αρεστές’ που υπερπροβάλλονται και σε ‘εκτός ανεκτού πλαισίου’ που αποσιωπούνται.

Με μεγαλύτερη επιμονή ιχνηλατούμε το δρόμο μια νέας συλλογικής λειτουργίας, που θα συνδυάζει την πιο πλατιά δημοκρατία, με την αποτελεσματικότητα. Φαινόμενα καριερισμού, ελιτισμού και προσωπικής ιδιοτέλειας, δεν μπορεί να έχουν μέλλον, όχι επειδή θ’ αντιμετωπιστούν διοικητικά, αλλά γιατί ηχούν όλο και πιο παράταιρα στη νέα μουσική σύνθεση, που ερμηνεύεται από τις νότες των ανιδιοτελών αγωνιστών της αριστεράς και της νεολαίας.

Το δρόμο της νέας αριστεράς, τον βαδίζουμε ήδη, σίγουρα με πολλές δυσκολίες, από  το 4ο συνέδριο του ΣΥΝ, είναι ο δρόμος της αριστερής στροφής και του ΣΥΡΙΖΑ.

Ηλίας Χάιδας