Η 14η του Απρίλη μπορεί εύκολα να χαρακτηρισθεί σαν μαύρη μέρα για την ιταλική αλλά και την ευρωπαϊκή αριστερά. Η αντιδραστική δεξιά του Σ. Μπερλουσκόνι και της παρέας του στην κυριολεξία θριάμβευσε. Αύξησε όχι μόνο τα εκλογικά ποσοστά της, έχοντας την απόλυτη πλειοψηφία στη Βουλή και την ιταλική Γερουσία, αλλά το χειρότερο, κατάφερε να εξοστρακίσει όλες τις δυνάμεις της αριστεράς από την ιταλική Βουλή. Καμιά δύναμη που στον ένα ή στον άλλο βαθμό θα είχε τη θέληση να αντισταθεί στη νεοφιλελεύθερη λαίλαπα που εκ των πραγμάτων θα προωθήσει στην ιταλική κοινωνική και οικονομική πραγματικότητα η δεξιά δεν υπάρχει σήμερα στο ιταλικό Κοινοβούλιο.
Το Δημοκρατικό Κόμμα του Βαλ. Βελτρόνι κατ’ εξοχήν μόρφωμα κυβερνητικής διαχείρισης απέτυχε όχι μόνο να επανέλθει στην διακυβέρνηση της χώρας αλλά κατέγραψε και τα περιορισμένα όρια της πολιτικής του εκλογικής επιρροής που δεν ξεπερνούν το 32-33% του εκλογικού σώματος.
Το Δ.Κ. του Β. Βελτρόνι του Μ. Ντα Λέμα και όλων των μεταλλαγμένων στελεχών του παλιού Κ.Κ. και της παλιάς Χριστιανοδημοκρατίας με τη φυγή τους προς νεοφιλελεύθερες επιλογές στην πραγματικότητα λάβωσαν με τον τρόπο που διαχειρίσθηκαν την κυβερνητική εξουσία ότι είχε απομείνει από την παλιά αξιοπιστία του προοδευτικού και αριστερού πολιτικού κόσμου.
Στην ουσία για τρίτη φορά συνετέλεσαν με την πολιτική τους στάση στην επαναφορά του ανεκδιήγητου Μπερλουσκόνι στην εξουσία.
Παράλληλα μέσα από τη θεωρία της χαμένης ψήφου που προεκλογικά προώθησαν με τη βοήθεια όλων σχεδόν των ΜΜΕ συνέβαλαν στην εξοστράκιση της Ριζοσπαστικής Αριστεράς από τη Βουλή.
Μετά την πτώση του φασισμού η κομμουνιστική και η σοσιαλιστική αριστερά ποτέ δεν έλειψε από την ιταλική Βουλή. Πάντα πρωτοστατούσε με την παρουσία του Σ.Κ. (PSI) σε όλους τους κυβερνητικούς κεντροαριστερούς σχηματισμούς των δεκαετιών του ‘60-’70-’80, αλλά και του μεγάλου ΚΚΙ (PCI) στην αντιπολίτευση.
Πώς όμως φθάσαμε σ’ αυτό το τραγικό αποτέλεσμα; Γιατί η ιταλική αριστερά, που δεν θέλησε να εγκαταλείψει τελείως την ιστορική κληρονομιά που της άφησαν μεγάλοι ηγέτες του εργατικού σοσιαλιστικού και κομμουνιστικού κινήματος από τον Τερατσίνι, τον Νένι, τον Α. Κράμσι, τον Π. Τολιάτι μέχρι τον Ε. Μπερλινκουέρ σήμερα βρίσκεται σ’ αυτή τη δεινή θέση; Είναι ερωτήματα που πρέπει να απασχολήσουν όχι μόνο την ιταλική αριστερά αλλά και όλους αυτούς που σε πανευρωπαϊκό τουλάχιστον επίπεδο πονάνε, νοιάζονται και παλεύουν για μια πιο δίκαιη κοινωνία. Είναι ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν όχι με λογικές επιβεβαίωσης και μικροπολιτικής μικροκομματικής αυταρέσκειας αλλά στη βάση συλλογικότητας και αλληλεγγύης. Είναι ερωτήματα που δεν μπορεί να απαντηθούν μόνο με την επικοινωνιακή ικανότητα του Σ. Μπερλουσκόνι και την πολιτική ευφυία του Ουμπ. Μπόσσι, που χρησιμοποιώντας έξυπνα τις αντιθέσεις, αλλά και αντιφάσεις της ιταλικής κοινωνίας ρίζωσε με το ξενοφοβικό και ρατσιστικό κόμμα του στη Β. Ιταλία.
Τα αίτια είναι πολλά. Το σημαντικότερο, όμως ίσως είναι αυτό της προσπάθειας για μια συνεχή μετάλλαξη, για μια αναζήτηση συνεχώς του νέου χωρίς καμιά πυξίδα πλεύσης και πολλές φορές χωρίς αρχές.
Χάθηκε η ταξικότητα

Η ιταλική αριστερά έχασε αυτό που λέμε την όχθη της, το βασικό στοιχείο της διαφορετικότητάς της. Έχασε τη βασική αντίληψη της ταξικότητάς της. Εγκατέλειψε τα κοινωνικά στρώματα, που παραδοσιακά εκπροσωπούσε κύρια στον βιομηχανικό βορρά, στα μεγάλα αστικά εργατικά κέντρα του Τορίνο, της Γένοβας, του Μιλάνου και της Τεργέστης, στη δημαγωγία για εύκολο πλουτισμό του Μπερλουσκόνι και στον αρρωστημένο ρατσιστικό τοπικισμό του Μπόσσι και όλου του μεταλλαγμένου φασιστικού συρφετού της Εθνικής Συμμαχίας του \Φίνι\ και της παρέας τους.
Η αριστερά από δύναμη κινηματική και ανατροπής έγινε στο σύνολό της σχεδόν, δύναμη θεσμική, υπερασπιστής θεσμών καπιταλιστικών, θεσμών παραγωγής σκανδάλων, ρεμούλας, διαπλοκής, θεσμών σάπιων, που έκαναν και κάνουν τους Ιταλούς πολίτες να δεινοπαθούν από τα βουνά ατων σκουπιδιών της Νάπολης μέχρι την κακοδιαχείριση των δημόσιων νοσοκομείων και σχολείων.
Τη διαμαρτυρία για τα κακώς κείμενα εκ των πραγμάτων δεν μπορούσε να καρπωθεί η ιταλική αριστερά στο σύνολό της από τη στιγμή που και η ίδια διαχειρίστηκε την κυβερνητική εξουσία με τον ίδιο τρόπο διαχείρισης της Κεντροδεξιάς και ορισμένες φορές ίσως και χειρότερο. Ο λαός και τα εργατικά στρώματα της Ιταλίας έχασαν την εμπιστοσύνη τους προς όλες τις δυνάμεις της αριστεράς ακόμα και τις πιο ριζοσπαστικές από τη στιγμή που και αυτές συμμετείχαν στις καταστροφικές κυβερνήσεις του Μ. Ντα Λέμα με τους νατοϊκούς βομβαρδισμούς στη Γιουγκοσλαβία πρώτα και του Πρόντι με τις ελαστικές μορφές εργασίας μετέπειτα.

Αμερικανοποιείται η ιταλική σκηνή

Η ιταλική ριζοσπαστική αριστερά δεν τα κατάφερε να μετατοπίσει όπως σχεδίαζε και υποσχόταν τον πολιτικό άξονα της κυβέρνησης προς τα αριστερά. Δεν έδωσε ένα αριστερό προφίλ στην κυβέρνηση. Οι συνεχείς αμφιταλαντεύσεις, η αποδοχή νεοφιλελεύθερων επιλογών στις εργασιακές σχέσεις, η μείωση της αγοραστικής δύναμης των μισθών των εργαζομένων, η διατήρηση των συντάξεων πείνας σε εκατομμύρια Ιταλούς συνταξιούχους, η ανικανότητα του περιορισμού της ανεργίας, τα αντιξενικά μέτρα που θύμισαν κυβερνήσεις άλλων εποχών, η ακολουθητική στις ΗΠΑ εξωτερική πολιτική και η διατήρηση των ιταλικών στρατευμάτων κατοχής σε διάφορα σημεία του πλανήτη μαζί με τους Αμερικάνους έκανε την κυβέρνηση αυτή απωθητική πρώτα και κύρια στους αριστερούς πολίτες. Η άρνηση ψήφου προς την αριστερά ήταν αποτέλεσμα ακριβώς αυτών των λαθεμένων επιλογών της σύγχυσης και της απογοήτευσης που κυριάρχησαν στον κόσμο της. Δεν είναι τυχαίο ότι το μεγαλύτερο μέρος της αποχής σ’ αυτές τις εκλογές καταγράφετε στην Ριζ. Αριστερά.
Σήμερα η προσπάθεια αμερικανοποίησης της ιταλικής πολιτικής ζωής έγινε, σχεδόν, πραγματικότητα και λέμε σχεδόν, γιατί ακόμα δεν έχουμε ένα καθαρό δικομματικό σύστημα. Όλα, όμως, δείχνουν ότι οδεύουμε προς αυτή την κατεύθυνση. Αύριο πολύ πιθανόν με συναίνεση και του Δ.Κ. να έχουμε νέο εκλογικό καλπονοθευτικό σύστημα που με μαθηματική ακρίβεια θα οδηγήσει στον καθαρό δικομματισμό.
Για την ιταλική αριστερά, από τις πρώτες τοποθετήσεις των σημαντικότερων στελεχών της η λύτρωση περνά μέσα από μια νέα πολιτική και οργανωτική επανίδρυση. Μέσα από την άμεση μετεξέλιξη της συμμαχίας του “Ουράνιου Τόξου” σε ένα διακριτό πολιτικό υποκείμενο που θα καλύψει την ανάγκη ύπαρξης και για την ιταλική κοινωνία μιας σύγχρονης ριζοσπαστικής και ταξικής αριστεράς.

Βασίλης Πριμικήρης μέλος της ΚΠΕ του ΣΥΝ